Stijloefeningen: sociaal wenselijk

En hier nog maar eens een stijloefening, maar nu zoals jullie hem willen hebben. (De eerste stijloefening vind je hier.)

We zaten met een leuk, fris team te vergaderen over de nieuwe plannen voor ons project. We waren lekker aan het brainstormen, het ene idee ontstond uit het andere, we inspireerden elkaar tot nieuwe gedachten en om eens fris tegen oude plannen aan te kijken.

Op zulke bijeenkomsten willen we niet alleen hard werken, we willen natuurlijk ook een beetje plezier hebben. De boog kan immers niet altijd gespannen zijn, dus we lieten iets lekkers komen. We hadden snacks besteld, dat moet soms kunnen. Maar aangezien niemand zich wil overeten, aangezien vetzucht in het Westen een groter probleem is, dan honger lijden, lieten we niet te veel komen. Maar zoiets komt nauw. De ober kwam met een schaal binnen, die we onmiddellijk lieten rondgaan. Anna nam niets, de rest wel, en uiteindelijk bemerkten we tot ons aller hilariteit dat er toch nog te weinig snacks waren. Gerard schaterde het uit en riep sportief: 'Het hindert niets, normaal gesproken krijg ik twee kroketten, het mag ook wel eens even minder.' Maar wij lieten het er uiteraard niet bij zitten en lieten snel een extra portie komen!

Stijloefeningen: luiheid

Laatst zat ik met een groepje en we bestelden bitterballen. Te weinig en nou ja, je weet hoe dat gaat.

(Boekje Queneau kwijt.)

Stijloefeningen: nieuwsbericht

BITTERBALLEN IN TE KLEINE PORTIES

ROTTERDAM - De porties bitterballen die op bijeenkomsten in Rotterdam worden geserveerd, zijn vaak te klein. Dit ondervond onlangs een gezelschap dat in een hotel bijeen was en aan het eind van de dag een portie bestelde. Hoewel men in de keuken wist hoe groot het gezelschap was, bevatte de geserveerde schaal te weinig bitterballen. Zelfs ondanks dat sommige aanwezigen bedankten, kwam de schaal leeg bij de laatste persoon aan, die volgens ooggetuigen bijzonder teleurgesteld was.

Toen eenmaal duidelijk was dat het een te kleine portie betrof, is onmiddellijk actie ondernomen en is telefonisch een nieuwe portie besteld, die binnen tien minuten op tafel stond, aldus onze welingelichte bron.

Stijloefeningen: ruzieachtig

De ober kwam met een schaal bitterballen binnen, zette ze met een klap op tafel en beende snel weg.
'Dat heeft even geduurd,' riep Bert hem achterna, maar de ober liet de deur al hard achter zich dichtslaan.
Bert gaf de schaal naar links door, terwijl hij naar Gerard keek. 'Nu mogen anderen ook een keertje,' zei hij.
Iedereen nam er een, behalve Anna. 'Ze stinken,' zei ze en toen tegen Dianne. 'Had je niks vegetarisch kunnen bestellen?'
Ik pakte de laatste bal van de schaal, gaf hem door aan Gerard. 'Weet jij ook eens hoe het is.'
Gerard negeerde mij, hief de lege schaal de lucht in. 'Nou jongens, bedankt.' Waarop Dianne geërgerd opstond, naar de telefoon liep, terwijl ze over haar schouder mompelde: 'Moet ik iemand misschien uitleggen hoe de telefoon hier werkt? Is handig hoor.' Ze belde de balie van het hotel en bitste: 'Die bitterballen, dat waren er dus te weinig, hè. Tellen is ook moeilijk. Een extra portie dus maar.'
Bert ramde met zijn hand op de tafel. 'Zijn we dan nu klaar met die bitterballen? Dan kunnen we door met de vergadering.'
'Nou ja, kláár...' mompelde Gerard, maar toen hij de nog in de lucht zwevende hand van Bert zag, zweeg hij snel.

Dit is aflevering 8 van de stijloefeningen op deze blog. De eerste aflevering vind je hier.

Basisverhaal?

Of is het verhaal geschikt over hoe ik ooit mijn lesje Nederlands afmaakte. Ik zat in de vijfde klas van de lagere school een taakje te maken. We moetsen een stukje tekst van een halve pagina overschrijven en de onbrekende woorden invullen, deze keer een werkwoord in de juiste vervoeging. Ik weet nog dat ik de laatste punt zette en opkeek. De klas had zich rond mijn tafeltje verzameld, de juf stond in het midden en iedereen stond te juichen. Goed zo Flopke! Het was voor het eerst dat ik mijn lesje afhad.

Nee, deze anekdote is te kort en te weinig afwisselend. (Heb ik dit trouwens al eens verteld?)

(Hoewel dit natuurlijk een bemoedigende ervaring was en een verandering in mijn werkhouding had kunnen veroorzaken, veranderde er helemaal niets. Als we bij aardrijkskunde een serie vragen moesten beantwoorden, keek ik nog altijd de klas rond of ik keek naar buiten of ging met mijn pen over woorden die ik al geschreven had, zodat ze donkerder en dikker werden en vroeg me ondertussen af of het een redelijke eis was: een antwoord verzinnen op ál deze vragen. Het waren er immers tien en ik was pas bij vraag drie.)

Nee, nee, nee!

Gekke hoed trouwens, wanneer moet je die ook alweer dragen?

Maar afgezien daarvan: het basisverhaal moet waarschijnlijk simpeler.

Op zoek naar een basisverhaal

Mag het verhaal een anekdote zijn? Zoals het verhaal uit een grijs verleden van een jongen die met zijn vriendin een tweepersoons dekbed jatte uit de Bijenkorf? Zij stopte het dekbed onder haar jas en nam de roltrap naar beneden. Op de begane grond werd ze door een bewaker op haar rug getikt, waarop de jongen, die haar gevolgd was, begon te roepen: 'Help, deze man valt een zwangere vrouw lastig.' En terwijl de jongen aan de bewaker stond te trekken en kabaal stond te maken, verdween het meisje uit de winkel.

Dan kan ik verder gaan over hoe ze later het dekbed op hun matras legden. Het matras lag op de grond, want een bed hadden ze al lang niet meer. Ze wees op de oude gevlekte matras en zei dat die ook aan vervanging toe was, waarop hij naar buiten begon te staren. Want dat was pas echt een uitdaging.

(Hm, en dan is dit nog maar een eenpersoons dekbed. Het verhaal werd ook verteld tijdens een van die lange avonden, met drank etc.)

Het basisverhaal

Op zoek naar een nieuw verhaal en dan stokt het. Dat had ik kunnen weten en zo wordt het nooit iets, etcetera, dus laat ik maar hardop denken. De mooiste anekdote over Malcolm Lowry die ik ken bijvoorbeeld. Een man komt uit de stromende regen een café binnen en ziet een andere man op een tafeltje liggen. Hij slaapt en moet daar al een tijdje liggen, want zijn schoenen zijn nog droog. De man gaat aan de lege bar staan en al snel staat de andere man op, loopt naar de bar, schudt zijn hand en zegt: Malcolm Lowry, aangenaam.

Na een paar borrels gaan ze een wandelingetje maken. Ze gaan café in, café uit en na 26 uur komen ze in de kamer waar de man woont. Daar valt Lowry voorover op de grond en blijft liggen. Op dat moment komt zijn zuster op bezoek, hij was de afspraak vergeten.

Wie is dat, vraagt zijn zuster geschrokken.

Let er maar niet op, zegt de man. Hij is dronken.

Tien jaar later zal Lowry hem ontstemd vragen: waarom zei je tegen je zuster dat ik dronken was?

Stijloefeningen: horen

De stem van de voorzitter probeert boven het geroezemoes uit te komen, dat sterker wordt op dit late tijdstip: de klok heeft net vijf geslagen. Men begint moe te worden. Zacht geklets zwelt aan, hier en daar een onderdrukte lach, dan gefluister en langdurig gegiechel. Men schuift op de stoelen heen en weer.

De deur gaat schurend open. Bescheiden hakkengeklak op de harde vloer. Met een droge tik zet de serveerster het bord met bitterballen op tafel neer. De voorzitter pakt hem op, neemt een bal. Zijn jas ruist als hij het bord naar links doorgeeft. De deur schuift weer over de vloer en valt dan met een klap dicht, terwijl de bitterballen worden doorgegeven, begeleid door instemmend gemompel. Ik neem een bitterbal, de korst kraakt als ik een hap neem en ik geef het bord door. Als snel is het bord leeg en wordt het naar het midden van de tafel geschoven. G. kijkt ernaar, zucht slechts, pakt een ritselend vel papier met aantekeningen en tikt er met zijn pen op. Ik fluister in M's oor: 'Hij heeft nog niets gehad.' Ze schuift haar stoel naar achteren, haar hakken roffelen op de vloer als ze naar de telefoon loopt. Na een korte pauze praat ze in de hoorn, onverstaanbaar voor ons. Iets later schuift de deur weer open en tikt weer een bord op de tafel.

'Astublieffff,' zegt de serveerster.

De voorzitter schuift het bord naar G, die een bal neemt, lacht en uitroept: 'Eindelijk!'

Stijloefeningen: vaag

Een tijdje geleden zat ik met een paar mensen ergens en we deden iets samen, je zou kunnen zeggen dat we iets bespraken. Het waren meer dan zes mensen, maar het was ook weer geen enorm grote groep, ze konden in één ruimte, zeg maar. En ergens in de middag, omdat we honger kregen of ons verveelden of iemand vroeg erom of iets dergelijks, lieten we iets komen dat we nodig hadden, omdat het warm was of eetbaar in ieder geval en ik zag al gelijk dat het eigenlijk te weinig was. Een van de mensen begon het rond te delen, en ik zag de schaal of het bord of wat het ook was, leger en leger worden. Nu nam niet iedereen iets, sommigen, of in ieder geval één iemand, nam niets, maar toch draaide het er uiteindelijk op uit dat er voor een van de aanwezigen, G. of X of iemand anders, niets overbleef. Het was sneu om een of andere reden, of niet leuk, dat kon je wel zien, hoewel je het niet goed zag, omdat hij (of zij) het ook weer niet echt liet merken, maar toch had je het gevoel dat het niet goed was en dat er iets moest gebeuren. Daarom deed ik iets of ik zorgde er in ieder geval dat het op een of andere manier werd opgelost, ik riep er in ieder geval een medewerker bij om er iets aan te doen, om bijvoorbeeld nog iets bij te halen of zo.

Stijloefeningen: feitelijk

Ik dacht: de zon schijnt en dat blijft voorlopig zo, dus jullie hebben wel wat beters te doen dan deze blog lezen en daarom ga ik maar iets voor mezelf doen in de sfeer van Queneau's stijloefeningen, dan heb ik zelf ook nog lol van. Ik ging op zoek naar een geschikt verhaal en vond er zeven, waaruit ik uiteindelijk het verhaal koos dat ik op dinsdag 20 november 2007 schreef. Het is een van de schaduwnotulen, waarin ik beschijf hoe we ooit tijdens de vergadering om 17:10 bitterballen geserveerd kregen. Ik zag dat het er niet meer dan tien waren, terwijl we met twaalf man aan tafel zaten. De schaal werd door de voorzitter die aan het hoofd van de tafel zat, naar links doorgegeven. Een van de redactieleden (X. die toen pas zes maanden in de redactie zat, niet meer dan 65 kilo zal wegen en die ook niet van kroketten houdt) gaf de schaal met haar rechterhand door, zonder er een af te nemen, maar verder nam iedereen er een en zo kwam het dat er voor G. (1.90 m. lang) geen bitterbal meer over was. En dat terwijl hij erg van bitterballen moet houden, aangezien hij tijdens reguliere vergaderingen - die altijd de derde donderdag van de maand gehouden worden en meestal zo'n drie uur duren en in ieder geval om half acht zijn afgelopen - twee kroketten krijgt, die hij allebei opeet. Teleurstelling kun je niet goed meten, maar wel inschatten en ik vermoed dat hij op een schaal van 1 tot 10, voor 7,5 teleurgesteld was, terwijl hij desondanks voor niet meer dan 6 aan teleurstelling liet zien. Daarom bestelde ik snel een nieuwe schaal bij de blonde ober die niet langer dan 1.78 m. moet zijn geweest en waarschijnlijk rond de 70 kilo woog.